Kerst en nieuwjaar onder het communisme in Albanië. Zo ging dat!

Zonder twijfel was nieuwjaar vieren in Albanië onder het communistische bewind van Enver Hoxha het grootste evenement van het jaar. Iedereen keek het hele jaar al vol verlangen uit naar de eindejaarsfestiviteiten. Eindejaar, géén kerst, want religie was verboden en dus was het kerstfeest vieren op 25 december uit den boze. Je kon in de gevangenis belanden en zwaar gestraft worden als je werd betrapt op het vieren van een religieus kerstfeest.

Alketa vertelde op Radio 2, bij de Madammen, over kerst en nieuwjaar in Albanië. Herbeluister hier vanaf minuut 49:30!

Staande ovatie van de familie

De Albanezen doopten hun kerstboom dus om tot ‘nieuwjaarsboom’ en vierden het kerstfeest een week later: nieuwjaarsfeest! Familie was (en is nog altijd) de belangrijkste schakel in de Albanese samenleving. Het feest werd dus ook in familieverband gevierd. Alle broers, zussen, tantes, ooms en kleinkinderen verzamelden bij de grootouders op 31 december. Grootvader vroeg dan aan de kleinkinderen om een gedicht voor te dragen of een lied te zingen. Wie optrad, kon rekenen op een daverend applaus en staande ovatie van de hele familie. Wie niet durfde werd stiekem een beetje bespot. Om twaalf uur werden er goede voornemens uitgewisseld: een beter jaar, grotere inzet op het werk, op school of voor de familie. Geen grote emoties, dus…

 

Rijkelijk eten … een uitdaging voor de koks van dienst

Voor de mensen in de keuken waren dergelijke feesten tijdens het communisme een uitdaging. Er was immers het hele jaar door weinig voedsel te verkrijgen. Rond nieuwjaar werd er wel een uitzondering gemaakt en kon elk gezin, afhankelijk van het aantal personen, een beperkt aantal kilogram fruit, vlees en vis ophalen. Daarvan maakten ze een heerlijk buffet vol lekkere gerechten. Bijna elke familie maakte met nieuwjaar bakllava, het zoete gebak dat in België vooral bekend is dankzij de Turkse bakkerijen. Niemand had echter een oven thuis, dus ging iedereen met de zelfgemaakte bakllava naar de bakker, waar ze het lekkere dessert konden afbakken. Er zijn weinig foto’s uit die periode en dus ook van de feesten. Niemand had thuis een fototoestel, dus je moest al een professionele fotograaf inhuren, wat uitzonderlijk gebeurde.

Het nieuwjaarsfeest in het Albanië van vandaag

Nu is nieuwjaar vieren te vergelijken met de feesten in de rest van Europa: vuurwerk, vieren met vrienden en kennissen, geschenken uitwisselen. Het lekkere eten? Dat blijft uiteraard! Toch blijft het nieuwjaarsfeest in Albanië het belangrijkste feest voor iedereen. Misschien komt dat wel door de mengelmoes van drie verschillende religies in het land, waardoor nieuwjaar een feest wordt dat iedereen samenbrengt. En het kerstfeest? Ook dat wordt terug zoals in de rest van Europa gevierd door de christenen. Niemand moet nog stiekem vieren of vrezen voor een straf.

 

Prettige feesten iedereen!

Alketa

 

Bron foto

Alketa Molla

Leave a Reply Text

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *